Partilerin kulland\u0131\u011f\u0131 ortak taktikler, kulland\u0131klar\u0131 alg\u0131 politikalar\u0131, partiler i\u00e7in 7 Haziran \u00f6ncesi ve sonras\u0131 yerle\u015fen pozitif-negatif alg\u0131lar\u2026<\/p>\n\n\n\n
1 Kas\u0131m\u00a0se\u00e7imlerine az bir s\u00fcre kal\u0131rken, partiler ge\u00e7mi\u015f se\u00e7imlerde oldu\u011fu gibi yine, bizden\u00a0biri, star, \u00fcnl\u00fc taktiklerini<\/em>\u00a0de kullansa\u00a0ekonomik vaatleri<\/em>\u00a0de \u00f6n planda tutsa, \u00fclkedeki sava\u015f ortam\u0131 se\u00e7menlerin bunlara yo\u011funla\u015fmas\u0131n\u0131 engelliyor.\u00a0Ve T\u00fcrkiye ilk kez, rejim kayg\u0131s\u0131n\u0131n oldu\u011fu, taraflar\u0131n d\u00fc\u015fmanca keskinle\u015fti\u011fi bir se\u00e7ime giriyor.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n Bu taktikte, parti lideri, her \u015feyin \u00fcst\u00fcndedir. S\u00fcr\u00fc psikolojisiyle ve toplumun bir kurtar\u0131c\u0131ya \u00f6zlem duydu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle, bu takti\u011fin olduk\u00e7a ba\u015far\u0131l\u0131 \u00f6rnekleri bulunuyor. Bu taktikte, lidere \u00f6vg\u00fc \u00fcst\u00fcne \u00f6vg\u00fc d\u00fcz\u00fcl\u00fcr. Partinin di\u011fer adaylar\u0131, ancak, liderin yan\u0131ndaki pozlar\u0131 ile varlard\u0131r (Gezgin 2013).<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran\u00a0\u00f6ncesinde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda\u00a0AKP\u2019nin d\u00fc\u015fen oylar\u0131 \u00fczerine, Erdo\u011fan meydanlara indi hatta kalabal\u0131k olmas\u0131 i\u00e7in kamu \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na mitinge kat\u0131lma zorunlulu\u011fu getirildi. Ve onca \u00e7abaya ra\u011fmen tek ba\u015f\u0131na iktidara gelememesi, bu takti\u011fin biraz geriledi\u011fini g\u00f6sterdi. Bu y\u00fczden 1 Kas\u0131m se\u00e7imlerine do\u011fru Erdo\u011fan\u2019\u0131n biraz daha arka planda oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n Demirta\u015f 7 Haziran\u2019\u0131n en b\u00fcy\u00fck star\u0131yd\u0131. Toplumda\u00a0HDP\u2019nin baraj\u0131 a\u015fmas\u0131yla AKP\u2019den kurtulacaklar\u0131 alg\u0131s\u0131 vard\u0131 ve bunun \u00f6znesi Demirta\u015f\u2019t\u0131. Kendisi yarat\u0131c\u0131 s\u00f6ylemleri ve mizac\u0131yla HDP\u2019nin \u00fczerine \u00e7\u0131karken,\u00a0CHP\u00a0ve AKP taban\u0131ndan gelen oylarda pay\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fc.<\/p>\n\n\n\n K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun CHP ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na geli\u015finde partiyi iktidara ta\u015f\u0131yacak, partideki kemikle\u015fmi\u015f yap\u0131y\u0131 de\u011fi\u015ftirecek ve \u00fclkeyi AKP\u2019den kurtaracak ki\u015fi olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Partideki kemikle\u015fmi\u015f ulusalc\u0131 yap\u0131y\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde k\u0131rd\u0131 ve CHP ile ilgili negatif alg\u0131lar da (darbeci, \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmeyen vs) K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu ile y\u0131k\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bu, se\u00e7imlerde, en \u00e7ok kullan\u0131lan taktik. Bunu radikal sol da s\u0131k s\u0131k kullan\u0131yor. \u00dcnl\u00fclerin (pop\u00e7u, top\u00e7u, yazar, televizyoncu, y\u00f6netmen vb.) kendi partilerini\/liderlerini destekledi\u011fi t\u00fcr\u00fcnden kampanyalar, ad listeleriyle de yap\u0131labiliyor; se\u00e7im m\u00fczi\u011fi yapt\u0131rmayla da \u00fcnl\u00fc bir \u015fark\u0131ya s\u00f6z yazd\u0131rmayla da (Gezgin, 2013)<\/p>\n\n\n\n AKP\u2019nin \u00fcnl\u00fc takti\u011fi, cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinde Erdo\u011fan\u2019a \u015fark\u0131 veren milletvekili aday\u0131 U\u011fur I\u015f\u0131lak\u2019t\u0131. Ancak komik koalisyon \u015fiiri ve uyumaya gitmiyorum dedi\u011fi halde mecliste uyumas\u0131, ciddiyetsizlik olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc ki 1 Kas\u0131m i\u00e7in aday olamad\u0131. Ancak yine \u015fehitlere sayg\u0131 mitinginde <\/em>yer ald\u0131. AKP\u2019nin 1 Kas\u0131m i\u00e7in \u00fcnl\u00fc takti\u011fi ise Acun Il\u0131cal\u0131 oldu. Il\u0131cal\u0131 Erzurum\u2019dan aday olan Mustafa Il\u0131cal\u0131 i\u00e7in bir s\u00fcre se\u00e7im b\u00f6lgesinde kalacak.<\/p>\n\n\n\n M<\/a>HP<\/a>\u2019nin \u00fcnl\u00fc adaylar\u0131 7 Haziran se\u00e7imlerinde oldu\u011fu gibi oyuncu Mehmet Aslan ve eski futbolcu Saffet Sancakl\u0131.<\/p>\n\n\n\n HDP\u2019nin \u00fcnl\u00fc aday\u0131 oyuncu, senarist ve y\u00f6netmen S\u0131rr\u0131 S\u00fcreyya \u00d6nder. Ancak, milletvekili oldu\u011fu d\u00f6nemden sonra siyaset\u00e7i kimli\u011fi art\u0131k daha \u00f6n planda.<\/p>\n\n\n\n CHP 7 Haziran se\u00e7imlerine girerken K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun \u0130BB adayl\u0131\u011f\u0131nda da kulland\u0131\u011f\u0131 Onur Ak\u0131n takti\u011fini yine kullanm\u0131\u015f, meydanlarda onun \u015fark\u0131lar\u0131 \u00e7al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Ancak 1 Kas\u0131mda Onur Ak\u0131n\u2019\u0131n \u015fark\u0131lar\u0131 yok. Fakat \u00fcnl\u00fc milletvekili adaylar\u0131 var. Ge\u00e7en se\u00e7imlerde meclise giremeyen Tayfun Talipo\u011flu ve milletvekili Bar\u0131\u015f Yarkada\u015f yine aday oldu.<\/p>\n\n\n\n Psikolojik model, duygular\u0131n \u00f6nemine dikkat \u00e7eken bir modeldir. Psikolojik a\u00e7\u0131klamalara toplumsal bellek \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da eklemlenebilir. K\u0131sa erimli-uzun erimli bellek ayr\u0131m\u0131, se\u00e7imlerden hemen \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015fen olaylar\u0131n sonu\u00e7lara etki etmesi dolay\u0131s\u0131yla, ge\u00e7erli. Bu a\u00e7\u0131dan, \u00f6ncelik (primacy) ve sonral\u0131k (recency) etkilerinden s\u00f6z edilebilir (Gezgin, 2013).<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran\u2019dan hemen sonra, \u015fehit cenazeleriyle yarat\u0131lan duygusal ortam, \u201cpsikolojik oy\u201d hedefi i\u00e7in son derece uygun. \u00c7\u00fcnk\u00fc se\u00e7ime yak\u0131n bir d\u00f6nemde oldu\u011fu i\u00e7in se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131na etki etmesi beklenmektedir. Bug\u00fcn siyasi partiler var olan sava\u015f\/ter\u00f6r ortam\u0131n\u0131n kayna\u011f\u0131 olarak birbirlerini su\u00e7luyor.<\/p>\n\n\n\n AKP milliyet\u00e7i oylara y\u00f6nelirken, PKK eylemlerini HDP ile ili\u015fkilendirirken, \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinin bitmesini, \u00f6l\u00fcmlerin gelmesini tek ba\u015f\u0131na iktidara gelemeyi\u015fine ba\u011fl\u0131yor. Burada HDP\u2019nin baraj alt\u0131nda kalmas\u0131n\u0131 ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n MHP de AKP gibi bir tutum al\u0131yor hatta daha da ileri giderek I\u015e\u0130D ile PKK\u2019n\u0131n ittifak yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 dahi iddia edebiliyor. Taban\u0131n\u0131n AKP\u2019ye kaymas\u0131n\u0131 \u00f6nlemeyi ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n MHP ve AKP\u2019nin bu tutumlar\u0131 ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in burada negatif alg\u0131 y\u00f6netimi oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n HDP, PKK\u2019y\u0131 silah kullanmaya g\u00f6t\u00fcren sebebin I\u015e\u0130D\u2019in eylemleri oldu\u011funa dikkat \u00e7ekerken, bunun arkas\u0131nda Saray\u2019\u0131n oldu\u011funu iddia ediyor. Ve PKK\u2019n\u0131n savunma ama\u00e7l\u0131 silah kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Burada ter\u00f6r konusundaki tepkilerin, AKP\u2019ye y\u00f6nelmesini ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n CHP ise en dikkat \u00e7eken a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapt\u0131. K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu, PKK\u2019n\u0131n eylemleri i\u00e7in \u2018\u2019Ben \u015fahsen HDP\u2019nin baraj alt\u0131nda kalmas\u0131 gibi bir amac\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bir anlamda PKK\u2019n\u0131n politikas\u0131, saray\u0131n (Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan\u2019\u0131n) politikas\u0131 ile paralel y\u00fcr\u00fcyen bir politika olarak ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r\u2019\u2019 dedi.<\/p>\n\n\n\n AKP, 7 Haziran se\u00e7im kampanyas\u0131n\u0131 HDP\u2019nin baraj alt\u0131nda b\u0131rakmak \u00fczerine kurdu. Ve oylar\u0131 b\u00f6lmek i\u00e7in HDP taban\u0131ndaki muhafazakar oylara y\u00f6nelmi\u015fti. K\u00fcrtleri, tarihsel ba\u011flara at\u0131fta bulunarak, ahlak bek\u00e7ili\u011fi yaparak ve kendi d\u00f6neminde yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar \u00fczerinden etkilemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Ve \u015fematik d\u00fc\u015f\u00fcnen toplumumuza (K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu Alevi, HDP\u2019liler ateist, e\u015fcinsel vs.) Kuran g\u00f6stererek kendileri d\u0131\u015f\u0131ndakilerin M\u00fcsl\u00fcman olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yine ima ettiler. Bu y\u00fczden de toplumu d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc ya da geli\u015ftirici s\u00f6ylemlerden uzaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran sonras\u0131 AKP;<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n 1. T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fine y\u00f6nelim:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Se\u00e7imlerde K\u00fcrtleri kazanamayan AKP, T\u00fcrk milliyet\u00e7ilerine bir y\u00f6neldi. Davuto\u011flu\u2019nun T\u00fcrke\u015f\u2019in mezar\u0131n\u0131 ziyaret etmesi, Tu\u011frul T\u00fcrke\u015f\u2019in AKP\u2019ye ge\u00e7mesi ve Sedat Peker\u2019in Rize mitingi buna y\u00f6nelik hamleler. Bu stratejinin odak noktas\u0131nda ise PKK\/HDP kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n 2. Se\u00e7im h\u00fck\u00fcmeti <\/strong><\/p>\n\n\n\n Se\u00e7im h\u00fck\u00fcmetine teklif edilen bir\u00e7ok vekilin hay\u0131r diyeceklerini bilmelerine kar\u015f\u0131n teklif g\u00f6t\u00fcrmeleri, uzla\u015fmac\u0131 olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc vererek, sorun yaratan\u0131n muhalefet oldu\u011funu alg\u0131latmak istiyorlar. Oysa muhalefet milletvekilleri bakan olsalar da son karar veren yine Davuto\u011flu yani \u201cSaray\u201dd\u0131.<\/p>\n\n\n\n 3. Milli tak\u0131m <\/strong><\/p>\n\n\n\n Milli Tak\u0131mlar devlet politikalar\u0131yla i\u00e7 i\u00e7edir. \u00d6rne\u011fin, Neo Osmanl\u0131c\u0131 Tayyip Erdo\u011fan, bu ideoloji ile karakteristik ve ideolojik olarak \u00f6rt\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in Fatih Terim\u2019i tak\u0131m\u0131n ba\u015f\u0131nda g\u00f6rmek istemi\u015ftir. Oysa Mustafa Denizli, Y\u0131lmaz Vural ve \u015eenol G\u00fcne\u015f ise futbol entelekt\u00fcelidir. Bu y\u00fczden g\u00fcndeme dahi gelmemi\u015flerdir.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcrkiye\u2019nin kendi evinde oynad\u0131\u011f\u0131 son \u00fc\u00e7 ma\u00e7 Konya Arena\u2019da oynand\u0131, mehter mar\u015flar\u0131 \u00e7al\u0131nd\u0131, Davuto\u011flu \u00f6len askerin \u00e7ocu\u011fu ile ma\u00e7 izledi. Hollanda ma\u00e7\u0131n\u0131n biti\u015f d\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcyle, cephede zafer kazanan komutan edas\u0131yla, kameralar Davuto\u011flu\u2019na y\u00f6neldi.<\/p>\n\n\n\n Ankara Katliam\u0131\u2019nda \u00f6lenler i\u00e7in sayg\u0131 duru\u015funda \u0131sl\u0131klar \u00e7al\u0131n\u0131rken, Davuto\u011flu sayg\u0131 duru\u015funa sayg\u0131s\u0131zl\u0131k edenleri k\u0131namak yerine, sayg\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar\u0131 k\u0131nad\u0131, \u201cKonya ve Konyal\u0131lara sayg\u0131s\u0131zl\u0131k yap\u0131ld\u0131\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n Milli tak\u0131m, AKP\u2019nin milliyet\u00e7i oylara y\u00f6neldi\u011fi d\u00f6nemde daha da \u00f6nemli oldu.<\/p>\n\n\n\n 4. Evlilik takti\u011fi<\/strong><\/p>\n\n\n\n AKP d\u00f6neminde evlilik programlar\u0131yla ataerkil ideoloji yeniden \u00fcretilirken, Erdo\u011fan\u2019\u0131n en az \u00fc\u00e7 \u00e7ocuk istemesi, Davuto\u011flu\u2019nun \u201cAileniz sizi evlendirmiyorsa bize gelin\u201d demesi ve evlenenler i\u00e7in verilen ekonomik vaatler, in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn hedeflerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n Bug\u00fcn AKP\u2019yi ayakta tutan sermaye grubunun \u00f6nemli aya\u011f\u0131n\u0131 in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc olu\u015fturmaktad\u0131r. \u00d6zellikle \u0130stanbul\u2019da 1,5 milyondan fazla bo\u015f ev var ve bunlar\u0131n dolmas\u0131, insanlar\u0131n aile kurmas\u0131 ve \u00e7ocuklar\u0131na da ev almas\u0131ndan ge\u00e7iyor.<\/em><\/strong> Bu AVM\u2019lerdeki t\u00fcketim \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcreklilik kazanmas\u0131 i\u00e7in de ge\u00e7erli.<\/p>\n\n\n\n K\u0131sacas\u0131 toplum ne kadar kalabal\u0131kla\u015f\u0131rsa AVM\u2019ler ve konutlar da o kadar dolar. Bu y\u00fczden evlili\u011fe \u00f6zendirici programlar d\u00fczenlenmekte ve propagandalar yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n 5. Toplumsal aidiyet<\/strong><\/p>\n\n\n\n AKP, toplumun partiyle aidiyet kurmas\u0131 i\u00e7in de evlilik\/\u00e7ocuk gibi kavramlar\u0131 \u00e7ok kullan\u0131yor. \u00d6rne\u011fin, Davuto\u011flu yeni do\u011fan \u00e7ocuk i\u00e7in para vereceklerini a\u00e7\u0131klarken, \u201cdevlet anne gibi kucaklayacak\u201d<\/em><\/strong>dedi. B\u00f6ylece halk\u0131n kendisini AKP\u2019ye daha yak\u0131n hissetmesini sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n Yine Malatya mitinginde, Malatyaspor\u2019u eski parlak g\u00fcnlerine d\u00f6nmesini \u00e7ok istedi\u011fini s\u00f6ylemesi de toplumsal aidiyetle ilgili.<\/p>\n\n\n\n 6.<\/strong> Bili\u015fsel cimrilik<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u00d6zellikle ekonomik vaatlerde kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n zihinsel kapasitesi \u00e7ok geni\u015f olsa da \u015fu zamana kadar ki e\u011fitim sistemi \u00fcretken ve sorgulay\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan, \u00e7o\u011funlu\u011fun siyasi partilere bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 bar\u0131nma, g\u0131da ve i\u015f gibi temel ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131yor mu kar\u015f\u0131lam\u0131yor mu? Noktas\u0131nda kald\u0131. AKP\u2019nin de makarna ve k\u00f6m\u00fcr yard\u0131mlar\u0131ndan bu yana s\u0131k s\u0131k kulland\u0131\u011f\u0131 bir taktiktir.<\/p>\n\n\n\n Davuto\u011flu Malatya\u2019da \u00f6\u011frencilere burs vereceklerini vaat ederken ayn\u0131 zamanda \u00e7al\u0131\u015fmaya ihtiyac\u0131 varsa, i\u015f de vereceklerini s\u00f6yledi. Asl\u0131nda bir sosyal devlet olman\u0131n gere\u011fi olarak, \u00f6nemli olan \u00f6\u011frencilerin burs ve ek i\u015f sahibi olmadan e\u011fitim hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesidir. Ancak e\u011fitim sisteminin onlarca y\u0131ll\u0131k tarihinde, \u00f6\u011frenci alg\u0131s\u0131 bilim \u00fcretmekle de\u011fil \u00e7al\u0131\u015fmayla ve m\u00fccadele etmeyle yerle\u015fti\u011fi i\u00e7in \u201cneden \u00f6\u011frenciler i\u00e7in burs ve i\u015f olmaks\u0131z\u0131n rahat\u00e7a bilim \u00fcretecekleri bir ortam haz\u0131rlam\u0131yorsunuz?\u201d <\/em><\/strong>diye sormuyor.<\/em><\/p>\n\n\n\n Neo liberal partilerin bu vaatlerde bulunmas\u0131 \u00e7ok normal, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu sistem ucuz i\u015f g\u00fcc\u00fcyle ayakta kal\u0131rken, daima \u00f6\u011frenciye, zenciye ve g\u00f6\u00e7men emek\u00e7ilere ihtiyac\u0131 vard\u0131r. HDP ve CHP\u2019nin ise iyi metaforlar kullanarak kar\u015f\u0131s\u0131nda durmas\u0131 gereken bir vaat.<\/p>\n\n\n\n AKP\u2019nin 7 Haziran \u00f6ncesindeki mezhepsel ve otoriter siyaseti MHP\u2019yi yap\u0131c\u0131 s\u00f6ylemler \u00fcretmeye y\u00f6nelirken, CHP\u2019nin de etkisiyle ekonomik a\u00e7\u0131klamalar yapt\u0131 ve merkez sa\u011f oylara g\u00f6z k\u0131rpt\u0131. Bu y\u00fczden Saadet ve BBP\u2019den i\u015fbirli\u011fi tekliflerine kap\u0131lar\u0131 kapatt\u0131. Ancak taban\u0131 bir arada tutan PKK kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da b\u0131rakmad\u0131. Bu y\u00fczden merkez sa\u011f oylar kadar, AKP\u2019ye giden milliyet\u00e7i oylar\u0131n geri gelmesini de \u00f6nemsedi.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran MHP\u2019sini \u00f6zetleyecek olursak; taban\u0131n k\u0131rm\u0131z\u0131 \u00e7izgileri, ekonomik sorunlar ve merkez sa\u011f oylar \u00f6n plandayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran sonras\u0131nda MHP<\/strong><\/p>\n\n\n\n 1. \u0130deolojik oy hedefi<\/strong><\/p>\n\n\n\n AKP\u2019nin oy hedefinde T\u00fcrk milliyet\u00e7ileri olmas\u0131, MHP\u2019yi taban\u0131n\u0131 korumaya itti. Bah\u00e7eli bu s\u00fcre\u00e7te tabandaki radikal kesimin sevece\u011fi, uzla\u015fmayan ve bir tarzda hareket ederken, tamamen ideolojik oylara y\u00f6neldi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. MHP\u2019nin buradaki en b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131, g\u00fcndemdeki geli\u015fmelerin de kendi ideolojik oylar\u0131 i\u00e7in uygun olmas\u0131 (asker \u00f6l\u00fcmleri, bombal\u0131 sald\u0131r\u0131lar gibi).<\/em><\/p>\n\n\n\n Bu durum, ideolojik oylar\u0131 b\u00fcnyesinde tutmaya yetecektir ancak, uzla\u015fmayan ve \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmeyen tutumu y\u00fczde 20\u2019nin alt\u0131nda kalmas\u0131na neden olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n 2. G\u00fc\u00e7l\u00fc lider imaj\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n MHP bir kez daha y\u00fczde 20\u2019nin alt\u0131nda kal\u0131rken, taban\u0131n \u00e7ok sevdi\u011fi Sinan O\u011fan\u2019\u0131n ihrac\u0131 ve Meral Ak\u015fener\u2019in yeniden milletvekili aday\u0131 g\u00f6sterilmemesi, potansiyel ba\u015fkan adaylar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.<\/p>\n\n\n\n \u00d6zellikle Meral Ak\u015fener\u2019in aday g\u00f6sterilmemesi tabanda rahats\u0131zl\u0131k verse de hem Bah\u00e7eli\u2019nin taviz vermeyen tavr\u0131 hem de asker \u00f6l\u00fcmleri bu meselenin daha fazla g\u00fcndemde kalmas\u0131n\u0131 engelledi. Bu y\u00fczden zamanlama olarak m\u00fcthi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Bah\u00e7eli\u2019nin bu hamleleri, potansiyeli olan ba\u015fkalar\u0131 \u00e7\u0131ksa dahi tek g\u00fcc\u00fcn kendisi oldu\u011fu mesaj\u0131n\u0131 veriyor<\/em><\/strong>. Tabi sert bir \u00fcslupla herkese kap\u0131y\u0131 kapatarak tabandaki y\u0131ld\u0131z\u0131 yeniden parlad\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc lider imaj\u0131n\u0131 peki\u015ftirdi.<\/p>\n\n\n\n 3. Baykal takti\u011fi<\/strong><\/p>\n\n\n\n TBMM se\u00e7imlerinde, AKP\u2019nin kazanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir manevra yaparak, psikolojik \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc AKP\u2019ye vermekle su\u00e7lanan MHP, kendisiyle ilgili \u201cAKP\u2019yi hep kurtar\u0131yor\u201d<\/em> alg\u0131s\u0131n\u0131 Baykal \u00fczerinden y\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. 7 Haziran sonras\u0131 Erdo\u011fan ile g\u00f6r\u00fc\u015fen Baykal\u2019\u0131n, bir zamanlar da Erdo\u011fan\u2019\u0131 ba\u015fbakan yapmas\u0131 MHP\u2019nin CHP\u2019ye kar\u015f\u0131 en b\u00fcy\u00fck kozu.<\/p>\n\n\n\n K\u00fcrt siyasi hareketi ilk kez parti olarak se\u00e7ime girerken, sadece K\u00fcrt oylar y\u00fczde 10 baraj\u0131n\u0131 a\u015fmas\u0131na yetmeyecekti. Bu y\u00fczden toplumun bir\u00e7ok kesimine y\u00f6neldiler ve T\u00fcrkiyelile\u015fme, AKP\u2019ye giden K\u00fcrt oylar, Sol oylar, Muhafazak\u00e2r oylar ve yerel dinamikler<\/em> \u00fczerinde durdular. Ve bu sayede baraj\u0131 a\u015ft\u0131lar. Bu parti politikas\u0131yla beraber d\u0131\u015far\u0131daki geli\u015fmeler ve muhalif medya da etkiliydi.<\/p>\n\n\n\n Bunlar\u0131 s\u0131ralayacak olursak;<\/p>\n\n\n\n 1<\/strong>. Se\u00e7imlere yak\u0131n bir zamanda, MHP\u2019lilerin Demirta\u015f konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda d\u00f6n\u00fcp bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eden gazeteciler. Bunu nerede g\u00f6rd\u00fcler? G\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri var m\u0131? Bilmiyoruz.<\/p>\n\n\n\n 2.<\/strong> PKK\u2019n\u0131n se\u00e7im kampanyas\u0131 d\u00f6neminde, HDP\u2019ye yap\u0131lan onca sald\u0131r\u0131ya kar\u015f\u0131n silah kullanmamas\u0131 da partiye olan negatif alg\u0131lar\u0131 bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n 3. <\/strong>LGBT\u0130, kad\u0131n, \u00e7evre, hayvan, \u00e7ocuk ve i\u015f\u00e7i haklar\u0131na de\u011finerek 80\u2019lerin ikinci, 90\u2019lar\u0131n birinci yar\u0131s\u0131n\u0131n SHP\u2019sine benzer bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00e7izdiler.<\/p>\n\n\n\n B\u00f6ylece HDP 7 Haziran \u00f6ncesinde, K\u00fcrt hareketiyle ilgili bir\u00e7ok negatif alg\u0131 sars\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran\u2019da CHP\u2019ye gidebilecek potansiyel oylar\u0131 alan HDP, oylar\u0131 kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bu pozitif tutumu s\u00fcrd\u00fcrmesi gerekiyordu.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran gecesi, S\u0131rr\u0131 S\u00fcreyya \u00d6nder\u2019in, \u2018\u2019emanet oylar\u0131n fark\u0131nday\u0131z\u2019\u2019<\/em> a\u00e7\u0131klamas\u0131yla ba\u015flayan s\u00fcre\u00e7te, her ne kadar CHP oylar\u0131n\u0131 rahats\u0131z edebilecek \u00d6calan\u2019a bulunulan at\u0131flar olsa da bunu \u00f6rtecek hamleler yapt\u0131lar. Bunlar;<\/p>\n\n\n\n 1.<\/strong> TBMM ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinde Deniz Baykal\u2019a verilen oylar,<\/p>\n\n\n\n 2.<\/strong> MHP-CHP ve AKP-CHP koalisyonlar\u0131na a\u00e7\u0131k kap\u0131 b\u0131rakmalar\u0131,<\/p>\n\n\n\n 3.<\/strong> Var olan ter\u00f6r ortam\u0131n\u0131n K\u00fcrt hareketinden de\u011fil I\u015e\u0130D ve saray kaynakl\u0131 oldu\u011funu iyi anlatmalar\u0131,<\/p>\n\n\n\n 4.<\/strong> AKP\u2019nin h\u00e2la iktidarda olmas\u0131ndan MHP\u2019nin sorumlu tutulmas\u0131.<\/p>\n\n\n\n B\u00fct\u00fcn bu hamlelerin HDP ile ilgili pozitif alg\u0131lar\u0131 peki\u015ftirdi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. Ve y\u0131llard\u0131r T\u00fcrkiye\u2019yi ma\u011fdur eden olarak alg\u0131lanan K\u00fcrt hareketi, ma\u011fdur olan konuma geldi.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n CHP\u2019nin \u00f6zellikle 80 sonras\u0131ndaki alg\u0131s\u0131 (ki Deniz Baykal d\u00f6neminde bu daha da etkindi) \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmeyen partiydi. Bu y\u00fczden K\u00fcrt hareketi ile birlikte, negatif ikinci partiydi. 7 Haziran s\u00fcrecinde<\/p>\n\n\n\n CHP, 7 Haziran kampanyas\u0131nda toplumsal aidiyetler, anti demokratik ve ekonomik sorunlar<\/em>\u00fczerinde durdu. CHP\u2019nin bu at\u0131l\u0131mlar\u0131 \u00f6zellikle de ekonomik vaatler, mevcut CHP oylar\u0131n\u0131n kendisinde kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131 ve HDP r\u00fczg\u00e2r\u0131na \u00e7arp\u0131lmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n 7 Haziran sonras\u0131nda CHP;<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pozitif Alg\u0131lar <\/strong><\/p>\n\n\n\n 1<\/strong>. Koalisyon i\u00e7in t\u00fcm partilere a\u00e7\u0131k kap\u0131 b\u0131rakt\u0131,<\/p>\n\n\n\n 2<\/strong>. K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu Ankara katliam\u0131 sonras\u0131nda Davuto\u011flu ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesi \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreten parti imaj\u0131n\u0131n s\u00fcrmesini sa\u011flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n 3.<\/strong> CHP\u2019nin K\u00fcrt sorununun mecliste \u00e7\u00f6z\u00fclmesi i\u00e7in \u0131srarc\u0131 davranmas\u0131, toplumun ihtiya\u00e7 duydu\u011fu bar\u0131\u015f ortam\u0131n\u0131 sa\u011flayacak parti konumunda oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n 4.<\/strong> K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu se\u00e7im beyannamesini gen\u00e7lerle a\u00e7\u0131klayarak ve \u201c\u00d6nce T\u00fcrkiye\u201d diyerek \u201cgelecek odakl\u0131 pozitif kampanya\u201d y\u00fcr\u00fct\u00fcrken, sosyal ve ekonomik vaatleri merkezine al\u0131yor ve kendisini \u00e7at\u0131\u015fmac\u0131 parti olmaktan uzak tuttu.<\/p>\n\n\n\n B\u00f6ylelikle \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreten parti olma \u00f6zelli\u011fini daha da peki\u015ftirdi.<\/p>\n\n\n\n Negatif Alg\u0131lar<\/strong><\/p>\n\n\n\n 1. <\/strong>Deniz Baykal\u2019\u0131n Erdo\u011fan ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesi, bir zamanlar onun ba\u015fbakan olmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in fazlas\u0131yla ku\u015fkulu bulundu,<\/p>\n\n\n\n 2. <\/strong>K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu, Davuto\u011flu ile yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeden bir s\u00fcre sonra s\u00f6yledi\u011fi, “I\u015e\u0130D ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 anlat\u0131rsam, Davuto\u011flu olduk\u00e7a zor durumda kal\u0131r. E\u011fer izin verirse s\u00f6ylerim” ifadesi \u00f6zellikle sa\u011f kesimden oy almak isteyen bir parti i\u00e7in sak\u0131ncal\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc sa\u011f kesim \u2018devlet s\u0131rr\u0131\u2019 ta\u015f\u0131yan bilgileri \u00e7ok \u00f6nemser. Ve ne olursa olsun, her t\u00fcrl\u00fc \u015fartta bunun korunmas\u0131n\u0131 ister. Sol kesim daha \u015feffaft\u0131r, her \u015feyin a\u00e7\u0131k olmas\u0131n\u0131 ister. <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n 3.<\/strong> 7 Haziran sonras\u0131ndaki ortam, tek ba\u015f\u0131na iktidar olmadan h\u00fck\u00fcmet kurulamayaca\u011f\u0131 ve \u00fclkenin y\u00f6netilemeyece\u011fi alg\u0131s\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in m\u00fcsait. Asl\u0131nda 2002\u2019de AKP\u2019yi iktidara getiren \u015fartlara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, MHP-ANAP-DSP koalisyonun son d\u00f6nemlerinde ciddi bir devlet krizi vard\u0131. Ve AKP\u2019yi tek ba\u015f\u0131na iktidara getiren oylar\u0131n aras\u0131nda, \u2018art\u0131k kim tek ba\u015f\u0131na geliyorsa ona oy verece\u011fim\u2019 diyenler vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n AKP\u2019nin y\u00fczde 40 ve 50 oy oranlar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir ortamda, CHP\u2019nin 20\u2019lerde kalmas\u0131, \u201ctek ba\u015f\u0131na gelemez\u201d alg\u0131s\u0131 yaratmakta. Bu y\u00fczden CHP\u2019nin 80 sonras\u0131nda y\u00fczde 30\u2019luk dilime girememesi en b\u00fcy\u00fck handikap.<\/p>\n\n\n\n \u00c7\u00fcnk\u00fc\u00a0alg\u0131 y\u00f6netiminin g\u00f6rsel aya\u011f\u0131nda, CHP\u2019nin 29.99\u2019luk bir oy almas\u0131 iktidara gelemeyece\u011fi y\u00fczde 30\u2019u ald\u0131\u011f\u0131nda ise iktidara y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc anlam\u0131na gelir. Bu y\u00fczden toplumu CHP iktidara gelece\u011fine inand\u0131rmak i\u00e7in 30\u2019lar\u0131 g\u00f6rmesi \u015fart. Bunun yolu da CHP\u2019lilerin firesiz sand\u0131\u011fa gitmesinden ge\u00e7iyor.\u00a0<\/em> Gezgin U.B (2013), 10 Se\u00e7im Takti\u011fi ve Gezi Direni\u015fi, bianet Phasellus vitae ornare varius, quam nunc, tempus purus. Pellentesque malesuada arcu magna, gravida at, convallis ac, accumsan lorem.<\/p>\n","protected":false},"author":270452333,"featured_media":2951,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_wpcom_ai_launchpad_first_post":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"{title}\n\n{excerpt}\n\n{url}","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"_wpas_customize_per_network":false,"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[14,15],"tags":[],"class_list":["post-2714","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dergi","category-siyasal-iletisim-ve-psikoloji-dosyasi"],"yoast_head":"\nKullan\u0131lan ortak taktikler <\/strong><\/h2>\n\n\n\n
1. Star takti\u011fi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
2. \u00dcnl\u00fcler takti\u011fi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
3. Ter\u00f6r ve psikolojik oy takti\u011fi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Partilerin kendi alg\u0131 politikalar\u0131<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
Adalet <\/strong>ve Kalk\u0131nma Partisi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Milliyet\u00e7i Hareket Partisi <\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Halklar\u0131n Demokrasi Partisi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Cumhuriyet Halk Partisi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Kaynaklar<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Gezgin U.B (2013), Politik Psikoloji A\u00e7\u0131s\u0131ndan Direni\u015f ve Se\u00e7imler, bianet
Bu yaz\u0131 daha \u00f6nce bianet.org web sayfas\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em>
\u00a030 Ekim 2015\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"