Edit\u00f6rden<\/strong><\/p>\n\n\n\n Modernitenin h\u0131z\u0131, neoliberalizmin kronik g\u00fcvencesizli\u011fi ile birle\u015fti\u011finde geriye sadece ekonomik bir y\u0131k\u0131m de\u011fil, ayn\u0131 zamanda derin bir “varolu\u015fsal sars\u0131nt\u0131” <\/strong>yarat\u0131yor. Sosyal psikoloji ve uluslararas\u0131 ili\u015fkiler disiplinlerinin kesi\u015fim k\u00fcmesinde yer alan Elif Ezgi Kele\u015f<\/strong> ile ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz bu s\u00f6yle\u015fide, somut tehditlerin \u00f6tesine ge\u00e7erek “Ontolojik G\u00fcvensizlik”<\/strong> kavram\u0131n\u0131n izini s\u00fcr\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n 1 – Ontolojik g\u00fcvensizlik hangi ko\u015fullarda ortaya \u00e7\u0131kar?<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n Ontolojik g\u00fcvensizli\u011fin hangi ko\u015fullarda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131r k\u0131lmak i\u00e7in \u00f6ncelikle \u201cg\u00fcvenlik\u201d<\/strong> kavram\u0131na ve bu kavram\u0131n g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131mda \u00e7o\u011funlukla \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 fiziksel g\u00fcvenli\u011fe de\u011finmek yerinde olacakt\u0131r. G\u00fcvenlik genel anlam\u0131yla, bir ki\u015finin\/ nesnenin\/ siyasi entitenin (g\u00fcvenli\u011fin referans objesinin), varl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik tehdit halinin bulunmamas\u0131 ya da bu tehditlerin giderilmi\u015f olmas\u0131 olarak tan\u0131mlanabilir. Bir \u00fclkenin, siyasi ve ekonomik \u00e7\u0131karlar u\u011fruna sava\u015fa s\u00fcr\u00fcklenmesi, \u015fiddet faili bir erke\u011fin e\u015fini \u00f6ld\u00fcrmesi, gezegenin do\u011fal kaynaklar\u0131n\u0131n sermaye taraf\u0131ndan s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesi\u2026 Bu \u00f6rneklerin her biri, tehdit ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olan varl\u0131\u011f\u0131n, fiziksel b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn tehdit edilmesi veya zarar g\u00f6rmesi yoluyla ya da ihtimaliyle deneyimledi\u011fi \u201cg\u00fcvensizlik\u201d<\/strong> durumunu ifade eder. Fiziksel b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011fe y\u00f6nelen tehditler, somut ara\u00e7lar ve neden olabildikleri sonu\u00e7lar vas\u0131tas\u0131yla da do\u011frudan g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fcr; bu nedenle tespit edilmeleri g\u00f6rece kolayd\u0131r.\u00a0<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n \u00d6te yandan fiziksel b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze y\u00f6nelik tehditler, g\u00fcnl\u00fck hayatta deneyimlemekte oldu\u011fumuz g\u00fcvensizlik hissinin kaynaklar\u0131ndan yaln\u0131zca bir boyutunu olu\u015fturur. Atanmak \u00fczere, e\u011fitim a\u015famalar\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f, kurumsal s\u0131navdan yeterli puan, pedagojik formasyon, staj gibi b\u00fct\u00fcn kriterleri sa\u011flam\u0131\u015f, fakat yap\u0131sal ve siyasal engeller nedeniyle y\u0131llard\u0131r atama bekleyen bir \u00f6\u011fretmen aday\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Ekonomik ve sosyal g\u00fcvenceden yoksunluk durumu, g\u00fcvensizlik hissinin kaynaklar\u0131ndan biriyken, benlik ve kimlik b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne ili\u015fkin de g\u00fcvensizlik hissetmesi kuvvetle muhtemeldir. Ki\u015fi b\u00f6yle bir durumda kendisini \u015fu soruyu sorarken bulabilir: \u201cBen kimim?\u201d<\/strong>. \u00d6\u011fretmen mi, \u00f6\u011fretmen aday\u0131 m\u0131, \u00f6\u011frenci mi, yoksa ya\u015fam\u0131n\u0131 idame ettirebilmek i\u00e7in g\u00fcvencesiz ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmak, ek i\u015fler yapmak zorunda kalan bir i\u015f\u00e7i mi? <\/p>\n\n\n Neoliberal politikalar vas\u0131tas\u0131yla e\u011fitim de \u00f6zelle\u015fmektedir, \u00f6zel sekt\u00f6rde mesle\u011fini icra etmek bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f kap\u0131s\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnebilir, ne var ki bu se\u00e7enek de kronik g\u00fcvencesizli\u011fi, asgari \u00fccreti ve gayri insani \u015fartlarda \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 kabul etmeyi beraberinde getirir. Gerek bu \u00f6rnek gerekse \u00d6zel Sekt\u00f6r \u00d6\u011fretmenleri Sendikas\u0131 \u00fcyesi \u00f6\u011fretmenlerin \u201cOnurumuzu kaybedece\u011fimize asgari \u00fccretimizi kaybedelim\u201d (BBC, 2024) <\/strong>slogan\u0131, fiziksel ve benliksel g\u00fcvensizli\u011fin birbiri ile nas\u0131l i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ti\u011fini ve g\u00fcvensizlik halinin, i\u00e7erisinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kapitalist sistemin dayatt\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullardan azade olamayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir niteliktedir. <\/p>\n\n\n\n Dolay\u0131s\u0131yla, g\u00fcvensizlik deneyimlerimizin ana kaynaklar\u0131ndan biri de belirsizlik ve g\u00fcvencesizli\u011fin kronikle\u015fti\u011fi bir d\u00fcnyada benli\u011fimizin tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u0131nan\u0131yor olmas\u0131d\u0131r. Asl\u0131nda \u00e7o\u011fu zaman ad\u0131n\u0131 koyamadan hissetti\u011fimiz yo\u011fun kayg\u0131, korku ve \u00f6fke duygular\u0131 bir alarm gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve odadaki fili: alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131m\u0131z soyut tehditleri bize g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Burada tehdit alt\u0131nda hissetti\u011fimiz bedenimiz de\u011fil, benli\u011fimiz, varolu\u015fumuzdur; ki literat\u00fcrde bu durum \u201contolojik g\u00fcvenlik\u201d teorisi \u00e7er\u00e7evesinde, psikoloji, sosyoloji, uluslararas\u0131 ili\u015fkiler, siyaset bilimi ve tarih disiplinlerinde incelenmektedir. En k\u0131sa tabiriyle benli\u011fimize, kimli\u011fimize: var olu\u015fumuza ili\u015fkin tehdit hissetmeme, g\u00fcvende hissetme durumu \u201contolojik g\u00fcvenlik\u201d olarak tan\u0131mlanabilir. (Giddens, 1991)<\/p>\n\n\n\n Ontolojik g\u00fcvenlik teorisine g\u00f6re, bireylerin kim olduklar\u0131na ili\u015fkin \u00f6z anlat\u0131lar\u0131n\u0131n, g\u00fcnl\u00fck rutinlerinin ve toplumsal tan\u0131nmalar\u0131n\u0131n s\u00fcreklili\u011fi, tutarl\u0131 bir benlik anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla ontolojik g\u00fcvenli\u011fin temel ko\u015fullar\u0131n\u0131 olu\u015fturur. Bu s\u00fcreklili\u011fin sekteye u\u011framas\u0131 ise varolu\u015fsal kayg\u0131 ve ontolojik g\u00fcvensizlik \u00fcretir. Dolay\u0131s\u0131yla g\u00fcnl\u00fck rutinlerde ve kim oldu\u011fumuza ili\u015fkin anlat\u0131larda s\u00fcreklili\u011fin kayb\u0131, istikrars\u0131zl\u0131k ve belirsizlik ortamlar\u0131 ontolojik g\u00fcvensizli\u011fi tetikler. Bu ba\u011flamda bireyler g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fini ve kimliksel devaml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 tehdit eden ko\u015fullar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131nda daha derin bir varolu\u015fsal kayg\u0131 ya\u015fayabilirler. (Giddens, 1991) Dolay\u0131s\u0131yla Ontolojik g\u00fcvensizlik, benli\u011fimize ili\u015fkin tutarl\u0131l\u0131k ve devaml\u0131l\u0131k sa\u011flayan kendilik anlat\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n (kim oldu\u011fumuza ili\u015fkin temel ifadelerimizin, kimlik ve anlat\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n), rutinlerimizin ve toplumsal tan\u0131nma ili\u015fkilerinin sars\u0131ld\u0131\u011f\u0131, istikrars\u0131zla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda daha yo\u011fun deneyimlenir.<\/p>\n\n\n \u00d6nceki ku\u015faklar\u0131n bildi\u011fi d\u00fcnyan\u0131n geride kald\u0131\u011f\u0131, normlar\u0131n, kurumlar\u0131n, toplumsal ili\u015fkilerin yan\u0131 s\u0131ra \u00fcretim ili\u015fkilerinin de h\u0131zla \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc hen\u00fcz yeni \u201cnormal\u201d<\/strong>e uyum sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, \u201cen yeni normalin\u201d dola\u015f\u0131ma sokuldu\u011fu bir d\u00f6nemde ya\u015f\u0131yoruz. Marx ve Engels\u2019in \u201cKat\u0131 olan her \u015fey buharla\u015f\u0131yor\u201d<\/strong> ifadelerinin \u00fczerinden bir bu\u00e7uk as\u0131rdan uzun s\u00fcre ge\u00e7ti\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fczde normlar, fikirler ve ili\u015fkiler, peki\u015febilecek sabit ve tutarl\u0131 bir zemin ve zaman bulam\u0131yor. Bu durumu \u201cak\u0131\u015fkan modernite\u201d<\/strong> olarak tan\u0131mlayan Sosyolog Zygmunt Bauman (2023:27), Kom\u00fcnist Manifesto yazarlar\u0131na at\u0131fla art\u0131k kat\u0131 olan \u015feylerin buharla\u015famad\u0131\u011f\u0131n\u0131; \u00e7\u00fcnk\u00fc toplumsal ili\u015fkilerin, kurumlar\u0131n, normlar\u0131n kat\u0131la\u015facak zaman bulamadan \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcp d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc, s\u0131v\u0131\/ ak\u0131\u015fkanlar gibi s\u00fcrekli hareketlilik i\u00e7erisinde oldu\u011fu bir d\u00f6nem i\u00e7erisinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ifade eder. <\/p>\n\n\n\n Neoliberalizmin ve teknolojik geli\u015fmelerin tetikledi\u011fi h\u0131zl\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme maruz kalmak, g\u00fcnl\u00fck rutinlerimizin s\u00fcrekli ve h\u0131zl\u0131 bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7erisinde olmas\u0131, neoliberal d\u00fczenin yeni normali olarak belirsizli\u011fi ve g\u00fcvencesizli\u011fi deneyimlemek: ekonomik, siyasal ve sosyal anlamda s\u00fcrekli g\u00fcvencesizlik i\u00e7inde ya\u015famak zorunda kalmak; \u00e7evresel, ekonomik, siyasi ve sosyal sebeplerle g\u00f6\u00e7 s\u00fcrecinin bir \u00f6znesi veya tan\u0131\u011f\u0131 olmak\u2026 <\/p>\n\n\n\n K\u0131sacas\u0131 s\u00fcrekli belirsizlik i\u00e7inde ya\u015famak zorunda b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00fcnyada ontolojik olarak g\u00fcvende hissetmemiz, benli\u011fimiz ve kimli\u011fimizi \u00fczerine in\u015fa etti\u011fimiz \u00f6z anlat\u0131m\u0131z\u0131, rutinlerimizi s\u00fcrd\u00fcrmemiz ne kadar m\u00fcmk\u00fcn olabilecektir? Bu ko\u015fullar asl\u0131nda tam olarak da ontolojik g\u00fcvensizli\u011fi ve toplumda yayg\u0131nla\u015fan kayg\u0131 ve panik halini k\u00f6r\u00fckl\u00fcyor. Dolay\u0131s\u0131yla neoliberal sistemin, krizler i\u00e7inde kendisini var edebilmek \u00fczere seferber etti\u011fi esnek \u00fcretim ve birikim modellerinin (Harvey, 2014: 215-224), toplumsall\u0131ktan kopu\u015f ve kamusal alan\u0131n tahribinin \u00f6zg\u00fcrle\u015fme ve bireyselle\u015fme olarak sunuldu\u011fu, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ve bireyselle\u015fmenin sat\u0131n alma \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne indirgendi\u011fi; birlik ve dayan\u0131\u015fma bi\u00e7imlerinin \u00f6n\u00fcn\u00fcn kesilip; rekabetin per\u00e7inlendi\u011fi, belirsizlik ve g\u00fcvensizli\u011fin daimi kald\u0131\u011f\u0131 ak\u0131\u015fkan modernitenin (Bauman, 2023) toplumun ve bireylerin ontolojik g\u00fcvensizli\u011fini k\u00f6r\u00fcklemeye fazlas\u0131yla elveri\u015fli ko\u015fullar \u00fcretti\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. <\/p>\n\n\n\n 2- Ontolojik g\u00fcvenlik, s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir mi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Mevcut \u00fcretim ili\u015fkilerinin, s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkilerinin emek\u00e7iler i\u00e7in fiziksel oldu\u011fu kadar ontolojik g\u00fcvensizlikleri de nas\u0131l derinle\u015ftirdi\u011fini bir \u00f6nceki paragrafta if\u015fa etmi\u015ftik. Dolay\u0131s\u0131yla benim nazar\u0131mda bu sorunun k\u0131saca cevab\u0131 \u201cOntolojik g\u00fcvenlik, s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez.\u201d, olacakt\u0131r. Bununla birlikte ontolojik g\u00fcvensizlik deneyiminin yo\u011funlu\u011funun da hangi toplumsal- ekonomik s\u0131n\u0131fa, hangi cinsiyete, cinsel y\u00f6nelime, \u0131rka\/ulusa, dine\/mezhebe tabi oldu\u011fumuza g\u00f6re \u015fekillendi\u011fini belirtmek gerekir. Daha a\u00e7\u0131k bir ifadeyle ayn\u0131 toplumda ya\u015fayan bireyler, ontolojik g\u00fcvensizli\u011fi e\u015fit deneyimlemezler. Toplumsal hiyerar\u015filer arka planda i\u015flevselli\u011fini korurken, bireylerin benimsedikleri \u00e7e\u015fitli psikolojik savunma- ba\u015f etme mekanizmalar\u0131 da ontolojik g\u00fcvensizlik deneyimlerini ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 farkl\u0131la\u015ft\u0131r\u0131r (Neilson,2015).<\/strong><\/p>\n\n\n S\u0131n\u0131f tart\u0131\u015fmas\u0131na d\u00f6necek olursak, ara\u015ft\u0131rmalar, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde neoliberalizmin yerle\u015fik oldu\u011fu toplumlarda belirli bir sosyo-ekonomik s\u0131n\u0131fa mensup bireylerin yo\u011fun kayg\u0131 ve g\u00fcvencesizlik deneyimledi\u011fini g\u00f6steriyor: Prekarya.(Standing, 2011; Neilson, 2015; Peisker, 2015; Stonehouse,2021) Standing, Prekarya kavram\u0131, proletarya ile orta s\u0131n\u0131f\u0131n belirli kesimlerinin birle\u015fmesiyle ortaya \u00e7\u0131kan ve g\u00fcvencesiz \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda ya\u015fayan emek\u00e7i gruplar\u0131 ifade eder (Standing, 2011). <\/p>\n\n\n\n Standing, prekaryay\u0131 yeni bir s\u0131n\u0131fsal kategori olarak de\u011ferlendirmekle birlikte siyasal a\u00e7\u0131dan \u201ctehlikeli bir s\u0131n\u0131f\u201d olarak tan\u0131mlar. Tehlikeli olarak tan\u0131mlanmas\u0131, bu s\u0131n\u0131f\u0131n g\u00fcvencesizlik ve kimlik par\u00e7alanmas\u0131 i\u00e7inde ya\u015famas\u0131n\u0131n, s\u0131n\u0131f\u0131 farkl\u0131 siyasal y\u00f6nelimler taraf\u0131ndan kolayca seferber edilebilir olmas\u0131na dayan\u0131r. Buradan anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere Standing\u2019in tehlikeli prekaryas\u0131, Marx\u2019\u0131n devrimin ilerici g\u00fcc\u00fc olarak tasvir etti\u011fi \u201cproleterya\u201d s\u0131n\u0131f\u0131ndan farkl\u0131d\u0131r. Standing\u2019e g\u00f6re prekarya tehlikelidir \u00e7\u00fcnk\u00fc bu s\u0131n\u0131f, s\u0131n\u0131f bilincinden uzak, i\u00e7erisinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullar neticesinde toplumsal ve mesleki kimlikten giderek kopan, istikrarl\u0131 bir i\u015f deneyimine ve kolektif haf\u0131zaya sahip olmayan i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015fan bireylerden olu\u015fmaktad\u0131r; bu y\u00f6n\u00fcyle k\u0131r\u0131lgan ve manip\u00fclasyona a\u00e7\u0131kt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n \u00c7al\u0131\u015fma mekan\u0131n\u0131n, zaman\u0131n\u0131n esnekle\u015fti\u011fi, istihdam ve \u00fccret g\u00fcvencesizli\u011finin s\u00fcreklile\u015fti\u011fi yap\u0131sal ko\u015fullarda hayatta kalmaya \u00e7al\u0131\u015fan prekarya i\u00e7in sabit kalan, s\u00fcrekli belirsizlik ve g\u00fcvencesizlik ko\u015fullar\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, ekonomik g\u00fcvencelerden yoksun prekarya s\u0131n\u0131f\u0131, ontolojik g\u00fcvenlikten de yoksun kal\u0131r. Benliksel ve kimliksel tutarl\u0131l\u0131k ve devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 kesintiye u\u011fram\u0131\u015f, ontolojik g\u00fcvenlik aray\u0131\u015f\u0131ndaki prekaryan\u0131n, yaln\u0131zca ilerici toplumsal hareketler i\u00e7in de\u011fil, pop\u00fclist, otoriter ve fa\u015fizan siyasal hareketler i\u00e7in de bir taban haline geldi\u011fi ifade edilebilir, ki prekaryan\u0131n \u201ctehlike\u201dsi buradan ileri gelir. <\/p>\n\n\n\n 3- Milliyet\u00e7ilik ontolojik g\u00fcvenlik \u00fcretmenin bir arac\u0131 m\u0131d\u0131r? <\/strong><\/p>\n\n\n\n Anderson (2025), uluslar\u0131 hayal edilmi\u015f, siyasi olarak tasarlanm\u0131\u015f topluluklar olarak tan\u0131mlar. Anderson\u2019un (2025:24) ifadeleriyle ulus, \u201cHayal edilmi\u015ftir \u00e7\u00fcnk\u00fc en k\u00fc\u00e7\u00fck ulusun \u00fcyeleri bile di\u011fer \u00fcyelerin \u00e7o\u011funu tan\u0131mayacak, onlarla tan\u0131\u015fmayacak, \u00e7o\u011fu hakk\u0131nda hi\u00e7bir \u015fey i\u015fitmeyecektir; yine de her birinin zihninde birlik ve beraberlik hayali ya\u015famaya devam eder.\u201d <\/strong><\/em>Milliyet\u00e7ilik, <\/em>duygular\u0131 harekete ge\u00e7irme potansiyeli y\u00fcksek, kimliksel bir g\u00fcvence hali \u00fcreterek, ontolojik g\u00fcvenli\u011fi temin edici bir anlat\u0131d\u0131r. Burada ontolojik g\u00fcvenli\u011fin salt kimlik g\u00fcvenli\u011fine indirgenmemesi gerekti\u011fini; fakat de\u011fi\u015fen ko\u015fullarda kimli\u011fin s\u00fcreklili\u011finin sa\u011flanmas\u0131n\u0131n ontolojik g\u00fcvenli\u011fin bir gere\u011fi oldu\u011funu hat\u0131rlatmak gerekir (Rumelili ve Ad\u0131s\u00f6nmez, 2020). <\/p>\n\n\n Ontolojik g\u00fcvenli\u011fin in\u015fas\u0131nda ve yeniden \u00fcretilmesinde merkezi bir yere sahip olan milliyet\u00e7ilik, bireysel ya da kolektif benli\u011fin tek kayna\u011f\u0131 da de\u011fildir. Ulusal kimlik, kolektif benli\u011fin tek belirleyeni olmaktan ziyade kimli\u011fin ve s\u00fcreklilik duygusunun \u00f6nemli bile\u015fenlerinden biri olarak i\u015flev g\u00f6r\u00fcr. Din, s\u0131n\u0131f, etnisite\/\u0131rk, toplumsal cinsiyetin yan\u0131 s\u0131ra ideolojik aidiyetler de kolektif benli\u011fin olu\u015fumuna, ontolojik g\u00fcvensizliklerin onar\u0131m\u0131na katk\u0131da bulunabilir. <\/p>\n\n\n\n \u00d6te yandan milliyet\u00e7ilik, \u00f6zellikle belirsizlik ve istikrars\u0131zl\u0131k d\u00f6nemlerinde, siyasi elitler taraf\u0131ndan kolektif benli\u011fin g\u00fcvenli\u011fini yeniden tesis eden g\u00fc\u00e7l\u00fc bir anlat\u0131 olarak seferber edilir. Milliyet\u00e7ili\u011fin, ontolojik g\u00fcvenli\u011fin tesisi i\u00e7in seferber edilmesi stratejiktir: g\u00fcvenlikleri s\u0131nama alt\u0131nda olan bireylere, s\u00fcreklilik ve istikrarl\u0131 bir kimlik anlat\u0131s\u0131 sundu\u011fu gibi, bir b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7as\u0131 olarak \u201cbiz\u201d <\/strong>duygusunun deneyimlenmesinin bir arac\u0131 olur. Gelece\u011fin \u00f6ng\u00f6r\u00fclemezli\u011fi ve belirsizlik ortam\u0131nda bireyler, kolektif benli\u011fin en g\u00fc\u00e7l\u00fc ve sabit anlat\u0131s\u0131na: ulusal kimli\u011fe tutunabilir. Bununla birlikte milliyet\u00e7ilik anlat\u0131s\u0131, kolektif benli\u011fin istikrar\u0131n\u0131 ve devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ben\/biz ve \u00f6teki ikili ayr\u0131m\u0131 \u00fczerinden \u00fcretir. Bireylere kendilerini sabitleyebilecekleri ve g\u00fcvence alt\u0131nda hissedecekleri bir ev, yuva tahayy\u00fcl\u00fc sunarken; toplulu\u011fun \u00fcyelerine i\u00e7eride koruma ve istikrar\u0131 yabanc\u0131ya, yani d\u0131\u015flanm\u0131\u015f\/\u00f6teki olana kar\u015f\u0131 g\u00fcvenlik hissini sa\u011flar. (Kinnvall,2004). <\/p>\n\n\n\n Ben- \u00d6teki ve Biz- Onlar ayr\u0131m\u0131 \u00fczerinden kurulan kolektif kimlik anlat\u0131lar\u0131, \u00f6teki olan\u0131n d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczerine in\u015fa edilmek zorunda de\u011fildir. Ontolojik g\u00fcvenlik literat\u00fcr\u00fcnde vurguland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, kimlik olu\u015fumu b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ben ile bir \u00f6teki aras\u0131ndaki ayr\u0131m \u00fczerinden \u015fekillenirken, bu ayr\u0131m her zaman tehdit ya da d\u00fc\u015fmanl\u0131k i\u00e7eren bir ili\u015fkiyi gerektirmez. (Rumelili et al, 2004; Mitzen,2006) Ancak, pop\u00fclist liderler ve kriz d\u00f6nemlerindeki siyasi liderler s\u0131kl\u0131kla d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 ve toplumlar aras\u0131nda hiyerar\u015fi \u00fcreten \u00fcst\u00fcnl\u00fck anlat\u0131lar\u0131na bir strateji olarak ba\u015fvururlar. <\/p>\n\n\n Se\u00e7ilmi\u015f travmalar \u00fczerinden ma\u011fduriyet \u00fcreten, se\u00e7ilmi\u015f zaferler \u00fczerinden bireylerin onur, gurur ve \u00fcst\u00fcnl\u00fck duygusu ya\u015famas\u0131na olanak sa\u011flayan kolektif haf\u0131za (Volkan,1997), bu minvalde siyasi elitler taraf\u0131ndan mobilize edilir. ABD Ba\u015fkan\u0131 Donald Trump\u2019\u0131n \u201cMake America Great Again\u201d <\/strong>slogan\u0131nda da g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, g\u00fc\u00e7l\u00fc ve g\u00f6rkemli bir ge\u00e7mi\u015fe yap\u0131lan g\u00f6ndermeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla mobilize edilen nostalji duygusu (Steenvoorden et al, 2017) ekonomik yoksulla\u015fma ve artan sosyal g\u00fcvencesizlik ko\u015fullar\u0131nda ya\u015fayan bireyler aras\u0131nda \u00fcst\u00fcnl\u00fck ve yeniden g\u00fc\u00e7 kazanma hissini harekete ge\u00e7irerek, ontolojik g\u00fcvenli\u011fin onar\u0131m\u0131nda etkili olabilir. (Homolar et al, 2019). Bu t\u00fcr nostaljik anlat\u0131lar, bireylerin kolektif kimlikle kurduklar\u0131 ba\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirerek aidiyet ve g\u00fcvenlik duygusunu peki\u015ftirir ve b\u00f6ylece siyasi liderlerin toplumsal destek \u00fcretmesinde \u00f6nemli bir rol oynayabilir.<\/p>\n\n\n\n 4 – Kriz d\u00f6nemlerinde devletlerin s\u00f6ylemleri neden daha kimlik-merkezli hale gelir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ele\u015ftirel bir perspektifle de\u011ferlendirecek olursak, siyasi elitler ve sermaye s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n, prekaryan\u0131n ontolojik g\u00fcvensizli\u011finin, kapitalist sistem i\u00e7in hayati bir sorun te\u015fkil edebilece\u011finin (\u00f6rg\u00fctlenme ve isyan potansiyelinin) ve toplumda y\u00fckselmekte olan kayg\u0131 ve korku duygular\u0131n\u0131n fark\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6r\u00fclmektedir. \u201cMilli birlik ve beraberli\u011fe en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyulan\u201d <\/strong><\/em>o zor g\u00fcnlerde, siyasi liderlerin s\u00f6ylemleri kolektif haf\u0131zay\u0131, nostaljiyi harekete ge\u00e7irerek kolektif benli\u011fin g\u00fc\u00e7lendirilmesine; arka planda da sistemin ve siyasi liderin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn peki\u015ftirilmesine hizmet eder. <\/p>\n\n\n Catarina Kinnvall (2018), toplumda kayg\u0131, korku ve belirsizlik: ontolojik g\u00fcvensizlik duygular\u0131n\u0131n pop\u00fclist siyasi liderler taraf\u0131ndan duygu y\u00fckl\u00fc s\u00f6ylemler vas\u0131tas\u0131yla provoke edildi\u011fini, b\u00f6ylelikle \u0131rk\u00e7\u0131, s\u00f6m\u00fcrgeci, cinsiyet\u00e7i temelleri olabilen ulusal anlat\u0131lar\u0131n yeniden \u00fcretildi\u011fini ortaya koyar. Kinnvall\u2019a (2018) g\u00f6re pop\u00fclist liderler, kayg\u0131y\u0131 yat\u0131\u015ft\u0131rmak amac\u0131yla postkolonyal tahayy\u00fcller in\u015fa ederek nostalji, din ve toplumsal cinsiyete dayal\u0131 ulusal anlat\u0131lar\u0131 seferber ederken, topluma tehdit alt\u0131nda oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen kimli\u011fin yeniden istikrara kavu\u015faca\u011f\u0131 vaadini sunar. <\/p>\n\n\n\n Belirsizlik ve g\u00fcvencesizlik d\u0131\u015f\u0131nda sabit zemine nadir rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcn\u00fcm\u00fczde toplumun emek\u00e7i kesimleri, ontolojik g\u00fcvensizliklerini, siyasi liderlerin mobilize etti\u011fi \u00fcst\u00fcn bir kolektif benlik anlat\u0131s\u0131na tutunarak onarmaya \u00e7al\u0131\u015fabilir. Toplum, kolektif benli\u011fin, ulusal ge\u00e7mi\u015fin en g\u00fc\u00e7l\u00fc tasvirleri olan se\u00e7ilmi\u015f zaferlerle gurur duyarken; se\u00e7ilmi\u015f travmalara ili\u015fkin retoriklerle k\u00f6p\u00fcrt\u00fclerek d\u0131\u015fsal varolu\u015fsal bir tehdidin her zaman orada oldu\u011fu, pop\u00fclist siyasi liderler taraf\u0131ndan s\u0131k\u00e7a hat\u0131rlat\u0131l\u0131r. D\u0131\u015fsal tehdit olarak konumland\u0131r\u0131lan \u00f6tekiyle kar\u015f\u0131 \u00f6fke, beraberinde \u201cbize\u201d kar\u015f\u0131 ba\u011fl\u0131l\u0131k ve sadakat duygular\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirilmesini sa\u011flarken, kayg\u0131 duygusunu yat\u0131\u015ft\u0131r\u0131r, toplumda yap\u0131sal kaynakl\u0131 ve siyasi liderlerin de sorumluluklar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu belirsizliklere, sosyal ve ekonomik g\u00fcvencesizliklere tahamm\u00fcl kapasitesini artt\u0131r\u0131r. <\/p>\n\n\n \u00d6te yandan toplum ontolojik g\u00fcvenli\u011finin milliyet\u00e7i, muhafazak\u00e2r pop\u00fclist retoriklerle onar\u0131lmas\u0131 stratejileri, toplum sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve faydas\u0131n\u0131 de\u011fil, sistemin devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, siyasi elitin \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131 sa\u011flar. S\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkilerinin per\u00e7inledi\u011fi belirsizlik ortam\u0131nda varolu\u015fsal kayg\u0131lar ya\u015fayan bireylerin ve toplumun psikolojik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, iyilik hali \u00f6nceliklendirilmez. Aksine egemen s\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131na olacak bi\u00e7imde kayg\u0131 ve korkular\u0131n temel kaynaklar\u0131 g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131nmak \u00fczere duygular, pop\u00fclist retorik ile bir \u201c\u00f6teki<\/strong>\u201dye do\u011fru y\u00f6neltilir: \u201cd\u0131\u015fsalla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r<\/strong>\u201d. (Butler,2025). <\/p>\n\n\n\n D\u00fcnyada a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f\u0131n, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n, kad\u0131n ve LGBTQ+ d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n milliyet\u00e7i, muhafazak\u00e2r ve pop\u00fclist retoriklerle birlikte y\u00fckseli\u015fi tesad\u00fcf eseri de\u011fil; s\u00fcrekli belirsizlik ve g\u00fcvencesizli\u011fi \u00fcreten neoliberal sistemde hayatta kalmaya \u00e7al\u0131\u015fan emek\u00e7ilerin: prekarya s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n korku ve kayg\u0131lar\u0131n\u0131n, bir \u00f6tekiye y\u00f6nelik \u00f6fke olarak d\u0131\u015fsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131; duygular\u0131n ve benliklerin seferber edilmesi stratejisidir. \u201c\u0130klim felaketi, sistemik \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, kapitalizm, hapsetme yetkisi, hafriyat\u00e7\u0131l\u0131k, ataerki,<\/em> <\/strong>toplumun korku ve kayg\u0131lar\u0131n\u0131n (Butler\u2019\u0131n ifadesiyle y\u0131k\u0131m korkusunun) temel kaynaklar\u0131yken, y\u0131k\u0131m d\u0131\u015far\u0131yla<\/em>: \u00f6teki olan yabanc\u0131 insanlar, se\u00e7kin g\u00fc\u00e7lerle<\/em> ili\u015fkilendirilerek as\u0131l sorumlular g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131n\u0131r\u201d (Butler:2025). <\/p>\n\n\n\n Neticesinde \u00e7o\u011funlu\u011funu emek\u00e7i kesimin olu\u015fturdu\u011fu d\u00fcnya toplumlar\u0131n\u0131n refah\u0131n\u0131n, fiziksel g\u00fcvenli\u011finin yan\u0131 s\u0131ra psikolojik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, iyilik halleri de feda edilirken, ekonomik sistemin ve bir avu\u00e7 siyasi elitin g\u00fcvenli\u011fi temin edilir. Ekonomik ve sosyal g\u00fcvencesizli\u011fin tetikledi\u011fi ontolojik g\u00fcvensizlik sistemin eseriyken, bu stratejiler sistemin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 kolonu olarak i\u015flev g\u00f6r\u00fcr. <\/p>\n\n\n\n 5 – \u201cOntolojik Marksist G\u00fcvenlik Teorisi\u201d sizce m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Benim de i\u00e7erisinde bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olarak yer ald\u0131\u011f\u0131m Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Disiplininde ontolojik g\u00fcvenlik, daha \u00e7ok kimlik, anlat\u0131 ve rutinlere odakl\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r; g\u00fcvenli\u011fin referans objesi ise devlet, toplum ve bireyler olarak ele al\u0131n\u0131r. Metin i\u00e7i referanslarda da g\u00f6r\u00fclebilece\u011fi pop\u00fclizmin ve a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f\u0131n, toplumlar\u0131n ontolojik g\u00fcvenli\u011fine etkilerini ortaya koyan \u00e7al\u0131\u015fmalar son y\u0131llarda artmakta olup, bu ara\u015ft\u0131rmalar i\u00e7inde neoliberalizmin ve siyasi elitlerin toplumsal kayg\u0131lar\u0131n mobilizasyonuna ili\u015fkin sorumluluklar\u0131 ele\u015ftirel bir perspektifle de\u011ferlendirilmektedir. <\/p>\n\n\n Disiplinleraras\u0131 literat\u00fcr tarand\u0131\u011f\u0131nda Marksist terminoloji \u00e7er\u00e7evesinde \u201cs\u0131n\u0131f\u201d<\/strong> oda\u011f\u0131yla (analiz seviyesi s\u0131n\u0131f olan) ontolojik g\u00fcvenli\u011fi sorgulayan ara\u015ft\u0131rmalar s\u0131n\u0131rl\u0131 olmakla birlikte psikoloji ve sosyoloji literat\u00fcr\u00fcnde bulunmaktad\u0131r. Neilson (2015), \u201cClass, precarity, and anxiety under neoliberal global capitalism: From denial to resistance\u201d<\/strong> <\/em>ba\u015fl\u0131kl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda Antonio Gramsci ve Georg Lukacs\u2019\u0131n teorik \u00e7er\u00e7evelerinden faydalanarak Marksist bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla ontolojik g\u00fcvenli\u011fi ele al\u0131r. Neilson (2015) ko\u015fullara ba\u011fl\u0131 g\u00fcvencesizli\u011fi (circumstantial precarity) kayg\u0131 ili\u015fkilendirir; fakat bireylerin \u00e7o\u011fu zaman , yads\u0131ma, ink\u00e2r, geri \u00e7ekilme, tepki (backlash) ve t\u00fcketimi ba\u015f etme mekanizmalar\u0131 zaman, g\u00fcvencesizli\u011fe zaman, bast\u0131rmaya meyilli olduklar\u0131n\u0131 belirtir. Kayg\u0131n\u0131n bu mekanizmalara ba\u015fvurulmadan yat\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilmesi i\u00e7in ise dayan\u0131\u015fmac\u0131 bir direni\u015f siyaseti ve kar\u015f\u0131-hegemonik bir hareket \u00f6nerir. Dolay\u0131s\u0131yla ontolojik g\u00fcvenli\u011fin Marksist veya neo-Marksist bir perspektiften ele al\u0131nmas\u0131 yaln\u0131zca m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil, ayn\u0131 zamanda giderek geli\u015fen bir ara\u015ft\u0131rma alan\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Kaynak\u00e7a: <\/strong><\/p>\n\n\n\n Anderson, B. (2025). Hayali Cemaatler: Milliyet\u00e7ili\u011fin K\u00f6kenleri ve Yay\u0131lmas\u0131. \u00c7ev. \u0130skender Sava\u015f\u0131r. \u0130stanbul: Metis Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n\n\n\n Bauman, Z. (2023). Ak\u0131\u015fkan Modernite. \u00c7ev. Sinan Okan \u00c7avu\u015f. \u0130stanbul: Tellekt Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n\n\n\n Butler, J. (2025). Kim Korkar Toplumsal Cinsiyetten?. \u00c7ev. Ezgi Sar\u0131ta\u015f. \u0130stanbul: Metis Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n\n\n\n Colic-Peisker, V., Ong, R., & Wood, G. (2015). Asset poverty, precarious housing and ontological security in older age: an Australian case study. International Journal of Housing Policy<\/em>, 15<\/em>(2), 167\u2013186. https:\/\/doi.org\/10.1080\/14616718.2014.984827<\/a><\/p>\n\n\n\n Giddens, A. (1991). Modernity and self-identity: Self and society in the late modern age.<\/em> Stanford University Press.<\/p>\n\n\n\n Harvey, D. (2014). Postmodernli\u011fin Durumu. \u00c7ev. Sungur Savran. \u0130stanbul: Metis Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n\n\n\n Homolar, A., & Scholz, R. (2019). The power of Trump-speak: populist crisis narratives and ontological security. Cambridge Review of International Affairs<\/em>, 32<\/em>(3), 344\u2013364. https:\/\/doi.org\/10.1080\/09557571.2019.1575796<\/a><\/p>\n\n\n\n Kinnvall, C. (2004). Globalization and Religious Nationalism: Self, Identity, and the Search for Ontological Security. Political Psychology, 25(5), 741\u2013767. <\/p>\n\n\n\n Kinnvall, C. (2018). \u201cOntological Insecurities and Postcolonial Imaginaries: The Emotional Appeal of Populism\u201d, Humanity & Society<\/em>, Vol. 42, No 4, p. 523\u2013543.<\/p>\n\n\n\n Kinnvall, C. and Mitzen, J. (2020). \u201cAnxiety, Fear, and Ontological Security in World Politics: Thinking with and beyond Giddens\u201d, International Theory<\/em>, Vol. 12, No 2, p. 240-256.<\/p>\n\n\n\n Marx, K. Ve Engels, F. (2021). Kom\u00fcnist Manifesto. \u00c7ev. Tan\u0131l Bora. \u0130stanbul: \u0130leti\u015fim Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n\n\n\n Mitzen, J. (2006). Anchoring Europe\u2019s civilizing identity: habits, capabilities and ontological security1 . Journal of European Public Policy<\/em>, 13<\/em>(2), 270\u2013285. https:\/\/doi.org\/10.1080\/13501760500451709<\/a><\/p>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/1773354781346.png?resize=1188%2C880&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/e5dbdf50-48d5-11ee-bd2f-e35ba5a417a8.jpg.webp?resize=660%2C371&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Zygmunt-Baumann_20260314_215103_0000.png?resize=560%2C800&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/20260314_141603_0000.png?resize=960%2C1200&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Benedict-anderson_20260314_214658_0000.png?resize=869%2C1200&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/GettyImages-2171965934.jpg?resize=1200%2C705&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/AnF-Mitingi-Almanya_20260314_214505_0000-1.png?resize=1080%2C988&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Judith-butler_20260314_222905_0000-1.png?resize=1080%2C930&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/psikopolitikdergi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/20260314_221923_0000.png?resize=1080%2C623&ssl=1\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n